Nieuw (inspirerend) organiseren, Buurtzorg Nederland als voorbeeld voor de wereld

Like

Visited 75 Times, 1 Visit today

Maurice, wanneer komt er weer een blog… deze vraag kreeg ik de laatste weken regelmatig. En terecht! Mijn ambitie is om twee keer per maand een blog te schrijven over een onderwerp welke boeit, ter zake doet of inspireert… en natuurlijk alles in het perspectief van “gewoon lekker leven”. Wat kunnen deze drie eenvoudige woorden een enorme brede betekenis hebben… een van de vertalingen die één van mijn collega’s maakte was: “gewoon lekker leven” is ook “gewoon lekker werken”. Daar ben ik het volledig mee eens. De afgelopen maanden heb ik me verdiept wat dit inhoudt. Het geweldige boek van Frederic Laloux (Reinventing Organizations) is hierbij de basis geweest. Daarnaast heb ik bijeenkomsten bezocht (o.a. van 91 jarig hoogleraar aan Nijenrode Paul de Blot) en heb diverse mensen gesproken over dit onderwerp. De afgelopen maanden had ik nodig om een eerste conclusie te kunnen schrijven!

91% van de Nederlandse medewerkers niet gelukkig in het werk
Bovenstaande is een van de conclusies van hoogleraar Paul de Blot. Uit onderzoek blijkt dat slechts één op de tien werknemers echt gelukkig is in het werk. Ik spreek vaak met ondernemers en als een van de moeilijkste punten van het ondernemerschap vinden ze het werkgeverschap. Waarom doen mijn mensen niet wat ze moeten doen? Ik heb zo’n hekel aan politieagent spelen, maar voel me er toe genoodzaakt. Anders loopt alles in het honderd. Ik kan eigenlijk niks volledig aan ze overlaten. Deze opmerkingen hoor ik binnen het MKB vaak. Als ik werknemers binnen hetzelfde bedrijf spreek, hoor ik vaak dat ze eigenlijk meer betrokkenheid bij het bedrijf willen. Ze voelen zich niet echt gewaardeerd voor het werk wat ze doen en weten eigenlijk totaal niet hoe het met het bedrijf gaat. Men doet “gewoon zijn/haar werk” en dat is het. Opvallende conclusie is dat de werknemer op zoek is naar meer uitdaging, betrokkenheid en verantwoordelijkheid terwijl de “baas” absoluut niet het vertrouwen heeft dat de werknemer dit kan of wil maar dit wel zou willen bereiken. In de praktijk betekent dit dat de situatie blijft zoals het is. De “baas” neemt alle verantwoordelijkheid op zijn schouders (en naarmate de jaren voorbijgaan weegt deze last steeds zwaarder) en de werknemer neemt steeds minder verantwoordelijkheid en initiatief en wordt zelfs apathisch. Wat zouden de kosten zijn van deze situatie? Heel veel geld, maar nog veel erger: heel veel positieve levensenergie gaat verloren. Niks geen “gewoon lekker werken”. Kan het anders?

Buurtzorg Nederland van Jos de Blok
In het boek van Frederic Laloux worden 12 bedrijven beschreven die op een bijzonder andere wijze georganiseerd zijn dan het traditionele piramide systeem waarbij de macht bij de baas ligt en de werknemers simpel orders uitvoeren. Deze organisaties zijn totaal anders georganiseerd waarbij niemand “de macht” heeft of eigenlijk iedereen de macht heeft. De gevolgde organisaties zijn allen zeer succesvol als het gaat om werkplezier, maar ook als het gaat om financieel resultaat. De 12 organisaties zijn zeer verschillende organisaties. Het betreffen organisaties die werken vanuit een coöperatie, vanuit een BV of NVen werkzaam in zeer verschillende segmenten. Buurtzorg Nederland is een van de 12 voorbeelden en de enige Nederlandse. Buurtzorg Nederland werd in 2007 opgericht door Zeeuws Vlaming Jos de Blok. Jos had zoveel afschuw over de manier van werken in de zorg dat hij (verpleegkundige van beroep) zelf een organisatie ging bouwen. Een organisatie die recht moest doen aan hetgeen waar het in de zorg om moet gaan: mensen verzorgen! Met een team van 10 werd gestart en nu, 8 jaar later, is de organisatie gegroeid tot bijna 10.000 medewerkers en worden ze als voorbeeld gezien door organisaties over de hele wereld. Wat is het geheim? Is het een goed bewaard geheim? Wordt het geheim van Jos bewaard als een schat? Zeker niet! Jos begeleidt zijn concurrenten momenteel om dezelfde switch te maken als Buurtzorg heeft gedaan. Niet het financieel gewin staat hierbij voorop, maar zijn missie: een mooie, eerlijke zorg voor de patiënt. Financiën is een resultaat en geen doel op zich! Jos werkt vanuit kleine teams van 12 personen en zij regelen alles zelf. Er zijn geen managers of leidinggevenden. De teams hebben de verantwoordelijkheid over het volledige werk wat moet gebeuren. Ook bv. bij het aannemen van een nieuw teamlid. En wat geeft dat een succes. Het bewijs wordt door Buurtzorg geleverd dat werknemers weldegelijk verantwoordelijkheid kunnen en durven nemen. Wat is ervoor nodig? De juiste randvoorwaarden!

3 pijlers van succes voor organisaties
Frederic Laloux beschrijft drie elementen welke in alle gevolgde organisaties terugkwamen en illustratief bleken voor het succes:

  1. Zelfsturing: alle organisaties werken op basis van gelijkwaardige relaties, zonder behoefte aan hiërarchie of consensus. Resultaat is dat iedereen de verantwoordelijkheid neemt die nodig is. Een “baas” of “manager” blijkt in het geheel niet nodig!
  2. Heelheid: wees de mens die je bent en speel geen rol zoals vaak gebeurt. Als voorbeeld het proces bij een sollicitatie: de sollicitant poetst zijn of haar CV flink op, doet het beste pak aan en het bedrijf waar gesolliciteerd wordt, verkoopt zichzelf als het mooiste bedrijf en als beste werkgever. Vanaf de eerste werkdag blijkt de realiteit anders…durf jezelf te zijn, met al je mooie en mindere kanten en respecteer elkaar. Dan komt er een geweldige energie vrij!
  3. Evolutief doel: van de beschreven organisaties wordt gezegd dat ze een eigen leven en richtingsgevoel hebben. Niet de toekomst voorspellen en onder controle brengen, maar begrijpen welk doel gediend wordt en daarnaar handelen is het devies.

Velen die ik de afgelopen maanden sprak, zijn enthousiast als ze bovenstaande horen maar sceptisch of dit echt in de praktijk werkt. Genoeg voorbeelden zijn in het boek van Frederic beschreven. Zeker ook voor het MKB kan bovenstaande structuur geweldig uitpakken: de “baas” kan gaan loslaten en heeft niet meer het gevoel de politieagent te moeten zijn en de werknemer wordt collega en haalt voldoening om samen een mooi doel na te streven.

Geïnteresseerd om eens over bovenstaande te sparren? Graag nodig ik u uit! Veel werkplezier gegund en dat gewoon lekker werken een natuurlijk onderdeel is/wordt van gewoon lekker leven!

Klik hier om meer te lezen over Buurtzorg Nederland.

Reactie verzenden

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *